على رمضان اوسى

32

روش علامه طباطبايى در تفسير الميزان ( فارسى )

با وجود اين تغيير روشن در حكومت ايران ، ديكتاتورى رضاخان بوضوح ديده مىشد . اوّلين جلوه‌هاى اين ديكتاتورى ، بر كنارى طباطبائى از سمت نخست وزيرى و تبعيد وى به فلسطين بود . « 4 » در سال 1304 ه . ش پايان حكومت خاندان قاجار « 5 » اعلام شد و در همان سال رضاخان به عنوان اوّلين پادشاه خاندان پهلوى در ايران انتخاب گرديد . « 6 » بدين گونه ، دوران خاندان پهلوى شروع شد . خاندانى كه مصائبش از مصائب خاندان قاجار براى ملّت مسلمان ايران كمتر نبود . رضاخان اجازهء فعاليّت ، به هيچ نهضت اسلامى و ملّى نمىداد . « 7 » به ديكتاتورى خود ادامه داد و جنبش ملّى را كه از نهضت مشروطيت در سال 1285 ه . ش نضج گرفته بود ، سركوب كرده و مخالفتش را درهم شكست . « 8 » رضاخان مبهوت كمال آتاتورك و الگوهاى غرب بود كه در آن زمان بر دنيا تسلط داشت . ضمن تسلّط و شدّت قساوتى كه در حكومت داشت ، مقدّس‌ترين چيز در نزد مردم ايران ، يعنى دين اسلام را زير پا گذاشت و حقوق مدنى مأخوذ از فرانسه را جايگزين احكام اسلام كرد . از تعداد مدارس دينى كاست و در عوض مدارس جديد را احداث نمود و سلوك زن ايرانى را به رنگ زنان اروپائى درآورد . كه با كشف حجاب در سال 1309 ه . ش شروع و سپس استفاده زنان از حجاب ، ممنوع گرديد . در سال 1314 ه . ش - شاه طى حكمى - گذاشتن نقاب توسط دختران و زنان معلّم را ممنوع كرد و نيز افسران ارتش از مصاحبت با هر دخترى از خويشاوندان‌شان كه با حجاب بودند ، ممنوع گرديدند . « 9 »

--> ( 4 ) - تطوّر الحركة الوطنيّة فى ايران ؛ ص : 15 . ( 5 ) - تاريخ الشعوب الإسلاميّة ؛ ص : 796 . ( 6 ) - ايران ماضيها و حاضرها ؛ ص : 117 . ( 7 ) - تاريخ سياسى ايران ؛ ص : 75 - 76 . ( 8 ) - تطوّر الحركة الوطنيّة ؛ ص : 17 . ( 9 ) - تاريخ الشّعوب الإسلاميّة ؛ ص : 798 و تاريخ سياسى ايران ؛ ص : 76 ، 85 و ن . ك : د . محمد حسين هيكل ؛ الشرق الجديد ، قاهره ، انتشارات مخيمير ، ص : 129 .